Tasarruf
Enerji Yönetimi ve Tasarruf Yöntemleri
Her işletmenin giderlerinde önemli bir yer tutan enerjinin ekonomik kullanımı her geçen gün biraz daha önem kazanıyor. Enerjinin ekonomik kullanımı ayrıca çevre açısından da kritik bir öneme sahip.
Kalkınmakta olan ve nüfusu artan bir ülke olması nedeniyle Türkiye'nin enerji tüketimi hızla artmakta. Bu da doğal kaynakların bilinçsizce ve büyük bir hızla tüketilmeye başlanmasına sebep olmakta. Bu bilinçsizce tüketim, enerji kaynaklarının verimli kullanımını gündeme getirdiği gibi, tüketim sonucunda oluşan her türlü katı, sıvı ve gaz atıkların da arıtılmadan doğaya atılmasının meydana getirdiği önemli çevre kirliliğinin önlenmesi arayışını da beraberinde getiriyor.
Bursa Ticaret ve Sanayi Odası (BTSO) ile Bursa Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği tarafından Alman Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Bakanlığı tarafından finanse edilen bir proje kapsamında kurulan Bursa Çevre Merkezi (BÇM) verilerine göre; üretilen enerjinin yaklaşık üçte biri sanayi alanında tüketiliyor. Bu enerjinin önemli bir miktarı, ileri teknoloji ürünlerinin kullanıldığı enerji tasarruf önlemleriyle geri kazanılabilir. Enerji tasarrufu sayesinde hem ülkemiz enerji darboğazından kurtulacak, hem de sanayici aynı ürünü daha düşük bir maliyetle elde ederek rekabet gücünü artırmış olacak. Enerji tasarrufu, kullanılan enerji miktarının değil, ürün başına tüketilen enerjinin azaltılmasıdır. Enerji maliyetlerini düşüren üretici, aynı miktardaki mal veya hizmetleri daha az enerji veya aynı miktar enerji ile daha çok mal ve hizmet üreterek, ulusal ve uluslararası alanda rekabet gücünü artıracaktır.
İşletmeler, enerji verimliliğini yakalama konusunda şu çalışmaları yapabilirler:
-
Mevcut lambaları enerji verimli lambalarla değiştirin.
-
Proses aydınlatmasında flüoresan ve cıva buharlı lambaları, yüksek basınçlı sodyum lambalarla değiştirin.
-
Gece de çalışan işletmelerde daha az insanın girip çıktığı bölümlerdeki iklimlendirme ünitelerini ayarlayın.
-
Gerekmediği zamanlarda egzost fanlarını, fırınları, motorları vb. kapatın.
-
Kompresör hava girişlerinin sıcak ekipman odaları yerine daha soğuk yerlerden olmasını sağlayın.
-
Buhar ve basınçlı hava kaçaklarının işletmeye maliyeti çok pahalıdır. Düzenli denetlemelerle bu kaçaklar ortaya çıkarılmalıdır.
-
Yanma havasının kalbi olan hava fazlalık katsayısının dikkatli kontrolü, önemli enerji tasarrufu sağlar.
-
İşletme tarife yapısına ve güç faktörüne göre güç faktörü iyileştirmesi ile büyük tasarruflara ulaşılabilir.
-
Proses hatları ve tankların yalıtımı ile önemli tasarruflar elde edilebilir.
-
Özellikle yeni uygulamalar söz konusu olduğu zaman enerji verimli motorların kullanılması, kendini kısa sürede amorti eder.
-
Reküperatörlerin kullanılmasıyla büyük miktarlarda enerji tasarrufu sağlanır.
-
Şayet basınçlar fazla tasarlanmışsa, basıncın azaltılması prosesi ısıtmayacaktır ve büyük tasarruflar söz konusudur.
-
Endüstriyel tesisler genellikle yetersiz olarak yalıtılır. Uygun yalıtım büyük kazanç demektir.
-
Büyük kompresörlerde hava veya su soğutmasıyla atılan ısıyı uygun tasarımla özellikle kışın mahal ısıtmalarında kullanmak mümkündür.
-
Plastik şeritler, kapı tamponları ve hava perdeleri büyük giriş kapılarından enfiltrasyonun bloke edilmesine yardımcı olur.
-
Ekonomizerler, dış havanın optimum kullanımını sağlarlar.
-
Tüm alanları ısıtmak yerine kısmi ısıtma yapmak için kullanılan radyant ısıtıcıların geri ödemesi ilgi çekicidir.
-
Sıcak kondensin geri dönüşü, enerji ve suda önemli tasarruf sağlar.
-
Isıtılan açık tankların kapatılması sık sık büyük enerji tasarruflarına yol açar.
-
Ürünün tekrar tasarımı, ısıl işlemde, kaplama, boya ve benzer işlemlerde enerji ihtiyacını sık sık düşürebilir.
-
Isıtılan veya iklimlendirilen yapılarda büyük miktarda egzost, atık ısı geri kazanımı için potansiyeldir.
-
Ekipmanların zamanlamasında yapılabilecek küçük değişimler talep yüklerini önemli miktarda azaltır.
-
Spot havalandırma, gerekli iklimlendirilmiş hava miktarını azaltır.
SU TASARRUFU
Musluklarımızı, sifonlarımızı, daima bakımlı tutabiliriz. Bozuk olanları hemen onarın. Çünkü saniyede bir damla akan su, yılda 3 metreküplük yani 3 tonluk bir tüketime tekabül eder. Çamaşır ve bulaşık makineleri bir defada ortalama 40 litre su tüketmektedir. Makinelerinizi tam doldurmadan çalıştırmayıp ve kısa programları tercih edebiliriz. Banyo yerine duşu tercih edebiliriz. Bir duşta ortalama 50 litre su, bir banyoda 150 litre su tüketilir. Tek bir kişi yılda ortalama 49.140 litre suyu tuvaletlerde tüketir. Sifonun bir kez çekilmesi ile 10 lt su harcanır. Yeni teknolojiler sayesinde standart modellere göre %60 daha az su tüketen klozetler bulunmaktadır. Rezervuarların boyutunu küçültebiliriz. 12-20 litrelik yerine 6-7 litrelik ve kademeli rezervuarları tercih edebiliriz. Sifon çekildiğinde suyu renklendirsin ve temizlesin diye tuvalete asılan maddeleri kullanmayalım. Bunlar kanalizasyona karışarak kirliliğe sebep olur. Traş olurken, ellerimizi yıkarken, dişlerimizi fırçalarken, bulaşıkları sabunlarken açık bırakılan musluk, dakikada yaklaşık 15-20 litre suyun boşa akmasına sebep olur. Bu işleri yaparken musluğu ihtiyacımız olduğu kadar açalım. İçme suyu dışındaki suları birkaç kez kullanmaya çalışabiliriz. Sebze ve meyve yıkadığınız suyla çiçekleri ve bahçeleri sulayabilir, temizlik yapabiliriz. Evde kullanılan temizlik malzemeleri, atık sularla birlikte nehirlere karışır. İçinde fosfat bulunmayan ve suda ayrışabilen temizlik ürünlerini kullanabiliriz. Temizlikte sıvı sabun, toz sabun gibi doğal esaslı olanları tercih edebiliriz. (Hem doğaya zarar vermez hem de daha az suyla durulanabilir.) Diğer kimyasal deterjanların (petrol türevi temizleyiciler) doğal ortam için sakıncılarının yanı sıra bol suyla durulanmaları gerekir. Otomobilimizi ve balkonlarınızı hortumla yıkamak yerine silerek veya kova ve sünger kullanarak temizleyebiliriz. Hortumla yıkama, yaklaşık 550 litre su kullanımı demektir. Su basmasını engellemek için evden çıkarken ana vanayı kapatmak iyi bir tedbirdir. Çamaşır suyu, atık maddelerin ayrılıp çözülmesini sağlayan yararlı bakterileri öldürür. Çamaşır suyunu olabildiğince az kullanalım. Kapı önü, balkon, teras gibi yerlerin temizliğinde hortumla su tutmak yerine süpürge kullanabiliriz. Bahçe sulamak için, buharlaşmanın az olduğu sabah ya da akşamüstü saatlerini tercih edebiliriz.
